Więc przeczytałem.
Dom trafił do Thomasa, jak powiedziała. Budynek komercyjny do Margaret. Nieruchomości na wynajem podzielono między wnuki, które utrzymywały z nią kontakt, które ją odwiedzały, które znały jej urodziny, nawet bez sprawdzania Facebooka.
Były tam szczegóły, procenty, język prawniczy, które przyprawiały mnie o zawrót głowy. Ale ogólna struktura była jasna:
Jej piórem kierowała miłość i obecność, a nie kolejność urodzenia i poczucie uprawnień.
Moje nazwisko tam było.
Jeden z małych domów po wschodniej stronie. Część inwestycji.
„Babciu” – zacząłem ze ściśniętym gardłem.
„Nic nie zostawiłam Wiktorii, bo chciała tylko rzeczy” – powiedziała cicho babcia. „Zostawiłam ci coś, bo ty chciałeś tylko mnie”.
„Nie musisz” – powiedziałem. Zabrzmiało to trochę ochryple.
„Wiem, że nie muszę” – odpowiedziała. „Właśnie dlatego to robię”.
Nie płakałam wtedy. To nastąpiło później, sama w samochodzie na jej podjeździe, kiedy ciężar wszystkiego – niemal pogrzebu, konfrontacji, paskudnego zwrotu w rodzinnej chciwości, cichej stałości jej miłości – w końcu przełamał odrętwienie.
Życie nie wróciło już do normy. Przybrało nowy kształt.
Święta przyszły bez Victorii. Bez idealnie skoordynowanego menu, bez kolorowego planu miejsc, bez napięcia brzęczącego pod każdą rozmową jak pod napięciem. Zamiast tego zjedliśmy kolację u babci, przy trzech zsuniętych stolikach do gry w karty w salonie. Jedzenie było trochę chaotyczne, czas podania nieodpowiedni, sos grudkowaty. To były najlepsze święta, jakie jadłam od lat.
Rozmawialiśmy o wszystkim i o niczym: o historiach z dzieciństwa, okropnych prezentach od byłych, o tym, jak Thomas przypadkiem podpalił indyka. Niewiele mówiliśmy o Święcie Dziękczynienia. Ani o e-mailu. Ani o tym, że jedna gałąź drzewa genealogicznego skutecznie się od niego odczepiła.
Czasami brak odczuwałem jak ulgę. Czasami czułem się jak brak zęba, którego nie mogłem przestać dotykać językiem.
„Próbowałam ją nauczyć” – powiedziała babcia pewnego styczniowego popołudnia, kiedy przeglądałyśmy pudełko z czarno-białymi zdjęciami z jej dzieciństwa. „O wartości. O tym, że miłości nie mierzy się tym, co od ludzi wyciągamy, ale tym, co im dajemy”.
Zdjęcia przedstawiały bosonogie dzieci w znoszonych ubraniach, brudne podwórka, twarze pokryte przedwczesnymi zmarszczkami. Inny rodzaj ubóstwa, który ją naznaczył, ale nigdy nie zdefiniował.
„Wiktoria nigdy nie wyciągnęła z tego wniosków” – kontynuowała. „Nie wiem, czy nie mogła, czy nie chciała, czy po prostu uznała, że świat działa dla niej inaczej. Niektórzy ludzie dostrzegają wartość tylko w rzeczach”.
„Przepraszam” powiedziałem.
„Nie bądź”, powiedziała. „Mam już dość. Więcej niż dość”.
Przesunęła palcem po zdjęciu matki, surowej i zmęczonej, ale z tym samym ostrym błyskiem w oku, który wciąż miała babcia.
„Nie uciekłam przed tym” – powiedziała, dotykając zdjęcia – „żeby pozwolić mojej córce wciągnąć nas z powrotem swoją chciwością”.
Siedzieliśmy tam przez chwilę, a przeszłość rozpostarta była między nami na stole.
Co jakiś czas docierały do nas wieści o Victorii pocztą pantoflową.
Powiedziała swoim przyjaciołom, że rodzina „odwróciła się od niej”. Że została „niesprawiedliwie wykluczona” z „należnego jej dziedzictwa”. Że jej matka była „manipulowana przez intrygujących krewnych”.
„Ona naprawdę skłania się ku narracji o tragicznej bohaterce” – powiedziała kiedyś Margaret, czytając na głos post wspólnej znajomej w mediach społecznościowych. „Niektórzy ludzie zrobią wszystko dla pieniędzy, nawet nastawią matkę przeciwko jej własnej krwi”.
„Ona się nie myli” – powiedział sucho Thomas. „Po prostu źle obsadzono złoczyńcę”.
„Ona w to wierzy” – powiedziała Margaret. To właśnie najbardziej ją zaniepokoiło. „Ona naprawdę wierzy, że była ofiarą”.
„Ludzka zdolność do samooszukiwania się to jeden z naszych najbardziej odnawialnych zasobów” – powiedziała Babcia. „Ale nawet to nie sprawia, że warto w nią inwestować”.
Wszyscy, po cichu lub na głos, spodziewaliśmy się, że Victoria w końcu się pojawi. Że opamięta się, że zabraknie jej ludzi, dla których mogłaby wystąpić, albo że po prostu zatęskni za siłą przyciągania rodziny, którą od dawna uważała za oczywistość.
Nie, nie zrobiła tego.
Nakaz sądowy leżał w teczce w biurku babci, niewykorzystany, ale nie zbędny. Nagranie z monitoringu pozostało w archiwum. E-mail pozostał w naszych skrzynkach odbiorczych, od czasu do czasu przeglądany z mrocznym, niedowierzającym humorem.
Życie toczyło się dalej.
Babcia piła ze mną kawę dwa razy w tygodniu. Rozmawiałyśmy o polityce, sąsiedzkich perypetiach i cenach artykułów spożywczych. Kłóciłyśmy się o to, czy powinnam poprosić o awans, czy całkowicie zrezygnować z pracy. Babcia wciąż dawała mi nieproszone rady dotyczące mojego życia miłosnego.
Skończyła osiemdziesiąt trzy lata. Urządziliśmy przyjęcie w jej ogródku, z lampkami i za dużą ilością tortu. Narzekała, że jest „w połowie drogi do stu sześćdziesięciu sześciu” i nie pozwalała nikomu wygłosić przemówienia.
„Nie rób z tego przedstawienia” – powiedziała. „Jeszcze nie umarłam. Zachowaj teatralność na mój prawdziwy pogrzeb”.
„Obiecujesz, że na tym też się pojawisz?” – zapytałem.
Leave a Comment